Van eenmanszaak naar vennootschap als consultant: wanneer loont het?

Rani Van Lysebeth
Fiscaal advies

Vennootschapsbelasting vs. personenbelasting: maak de rekensom

25% is het standaardtarief in de vennootschapsbelasting. Maar als kleine vennootschap geniet je van een verlaagd vast tarief van 20% op de eerste schijf van 100.000 euro winst op jaarbasis. Een stuk lager dus dan de personenbelasting, waarin de percentages oplopen tot 50 %. 

Maar zo eenvoudig is het natuurlijk niet. Dat komt omdat de fiscale spelregels in een vennootschap anders zijn dan in een eenmanszaak. Als aparte rechtspersoon ontvangt de vennootschap inkomsten – waarop ze vennootschapsbelasting betaalt - en vereffent ze uitgaven. Waaronder jouw salaris als bedrijfsleider. Daarop betaal jij op jouw beurt personenbelasting, tenzij je onder de belastingvrije som blijft.

 

De stelregel is: fiscaal wordt een vennootschap interessant vanaf een bepaalde nettowinst. 

 

Pro BV: meer instrumenten voor fiscale optimalisatie

Bijkomend fiscaal argument in het voordeel van de vennootschap: de zogeheten optimalisatiemogelijkheden. Om jezelf een loon uit te keren, bijvoorbeeld, zijn er naast de bedrijfsleidersbezoldiging een rits andere – fiscaal interessante – technieken, zoals dividenden, kostenvergoedingen, voordelen van alle aard en huurinkomsten. Via een groeps- of IPT-verzekering heb je als bedrijfsleider dan weer een bijkomend instrument om een aanvullend pensioen op te bouwen. 

 

Zet je deze middelen slim in, dan ligt de belastingdruk in een vennootschap doorgaans lager dan in een eenmanszaak. 

 

Dit rekenvoorbeeld verduidelijkt de redenering

Jan betaalt als zelfstandige 1.500 euro administratiekosten en 10.000 euro beroepskosten op jaarbasis. Ook heeft hij een wagen ter beschikking, goed voor een voordeel alle aard van 1.400 euro. Hij vraagt zich af of het interessant is om de overstap te maken naar een BV.

We stippelen voor Jan drie scenario’s uit voor de komende vijf jaar:

  • Scenario 1: Jan heeft een bruto-jaarinkomen van 70.000 euro en wil een bedrijfsleidersbezoldiging van 30.000 euro per jaar. 
  • Scenario 2: Jan heeft een bruto-jaarinkomen van 80.000 euro en wil een bedrijfsleidersbezoldiging van 30.000 euro per jaar.
  • Scenario 3: Jan heeft een bruto-jaarinkomen van 70.000 euro en wil een bedrijfsleidersbezoldiging van 35.000 euro per jaar.

Zijn netto-inkomen na vijf jaar:
 

  Eenmanszaak Vennootschap (*) Verschil
Scenario 1 € 176.331 € 196.095 € 19.764
Scenario 2 € 199.556 € 222.339 € 22.783
Scenario 3 € 176.331 € 192.407 € 16.076

Het is duidelijk: puur vanuit fiscaal oogpunt valt vooral in scenario 2 een overstap te overwegen.

(*) Bij de berekening van de vennootschapsbelasting houden we onder meer rekening met oprichtingskosten, hogere administratiekosten en de uitgekeerde bezoldiging aan de zelfstandige-bedrijfsleider.

Pro BV: aansprakelijkheid en samenwerkingsmogelijkheden

Fiscaliteit is voor veel consultants hét argument om de overstap te maken naar een BV. Maar het is lang niet het enige. Ook de afscherming van je privévermogen kan een belangrijke drijfveer zijn. Want terwijl schuldeisers van je eenmanszaak beslag kunnen leggen op je privévermogen, blijft dat in een BV buiten schot door de beperkte aansprakelijkheid. 

Werk je in een BV, dan hou je ook alle opties open om op termijn eventuele samenwerkingsverbanden aan te gaan. Met een of meerdere consultants, bijvoorbeeld, die een complementaire specialisatie hebben. Is samenwerken via jouw eenmanszaak uitgesloten? Zeker niet, maar je maakt in dat geval vaak dubbele kosten (bv. boekhouder, werkplek).

Pro eenmanszaak: eenvoudiger qua administratie, minder kosten

De spelregels van het vennootschapsrecht zijn strikt (bv. dubbele boekhouding, fiscale antimisbruikregels). Werken in een BV komt dus met meer administratieve en juridische verplichtingen, én kosten. Een minimumkapitaal is dan weer niet langer verplicht, maar je moet wel een financieel plan opstellen waarin je je opstartkosten in kaart brengt.

Trouwens, ook de overstap zelf kost geld. Fiscaal wordt je zelfstandige activiteit immers stopgezet. De stopzettingsmeerwaarden die hieruit voortvloeien, zijn belastbaar. Wel kan je deze fiscaal afschrijven in je BV.

Lang verhaal kort: fiscaal wordt een vennootschap interessant vanaf een bepaalde nettowinst, maar staar je zeker niet blind op de belastingdruk alleen. Je accountant neemt graag de tijd om samen met jou de afweging te maken.

 

Klaar voor je volgende stap als zelfstandige consultant?

Welke juridische vorm het interessantste is in jouw specifieke situatie, dat is voer voor specialisten. Je accountant wikt en weegt graag samen met jou.