Passieve holdings in het vizier van de fiscus: activeer je holding!

Het probleem van de ‘passieve’ holdings

Bij ‘passieve’ holdings worden de fiscale voordelen geweigerd wanneer de structuur kunstmatig oogt. Een gebrek aan economische substantie is daarbij doorslaggevend.

De fiscus kijkt steeds kritischer naar holdingvennootschappen die te weinig economische activiteit hebben. Een recent arrest van het hof van beroep Bergen maakt dat opnieuw duidelijk (arrest van 21 januari 2026).

Een holding werd opgericht in het kader van een familiale herstructurering. Daarbij werden bepaalde aandeelhouders uitgekocht uit een reeds bestaande holdingvennootschap. Kort na de oprichting werden dividenden opgestroomd naar de holding om deze aankoop te financieren. De fiscus beschouwde de constructie als kunstmatig en weigerde de vrijstelling van de dividenden in de holding. Dit resulteert in een zware economische
dubbele belasting. De winst werd immers reeds belast in de dochtervennootschap maar wordt nogmaals belast in de holding.

Het hof van beroep Bergen volgde de redenering van de fiscus. Uit de feiten leidde het hof namelijk af dat de holding geen economische substantie had.

Dit is geen alleenstaand arrest. Zo heeft ook het Hof van beroep te Gent de vrijstelling geweigerd voor een dividenduitkering van een Belgische dochtervennootschap aan een Luxemburgse SOPARFI omdat die laatste te weinig economische substantie en activiteiten had in Luxemburg (arrest 1 december 2020).

In een andere case heeft de rechtbank van Leuven de vrijstelling geweigerd aan een Belgische vennootschap die een dividend had verkregen uit een dochtervennootschap in het Verenigd-Koninkrijk (vonnis 6 juni 2025).

Ook de rechtbank van eerste aanleg in Brugge weigerde de toepassing van een inhoudingsvrijstelling omdat de holding een kunstmatige
constructie zou zijn geweest (vonnis 21 oktober 2024).

Belgische of Nederlandse holdings

Veel ondernemers die actief zijn in België en Nederland structureren hun activiteiten via een klassieke holdingstructuur: een Belgische holding die de aandelen aanhoudt in een Nederlandse werkvennootschap, of omgekeerd. 

Fiscaal efficiënt? Dat was lange tijd het uitgangspunt. Maar de recente ontwikkelingen maken dit een stuk minder vanzelfsprekend voor grensoverschrijdende holdings, zeker wanneer die enkel fungeren als een fiscaal vehikel om de grensoverschrijdende dividendstromen te optimaliseren.

Want ook in Nederland zijn de Belastingdienst en rechtspraak strenger geworden. Zo bevestigt de Hoge Raad dat de Nederlandse Belastingdienst de inhoudingsvrijstelling voor dividendbelasting kan weigeren wanneer sprake is van misbruik of een kunstmatige structuur. Dat betekent concreet dat dividenden van een Nederlandse vennootschap aan een Belgische holding toch belast kunnen worden met Nederlandse dividendbelasting. En aan de Belgische zijde zou de Belgische fiscus de vrijstelling op de ontvangen dividenden kunnen verwerpen.

Een structuur die jaren geleden perfect verdedigbaar was, kan vandaag fiscaal kwetsbaar zijn.