Opnieuw auteursrechten voor softwareontwikkeling!
Sinds 1 januari 2023 konden softwareontwikkelaars geen beroep meer doen op de fiscale gunstregeling voor auteursrechten. Op 09/07/2026 werd in het Parlement echter een wet gestemd die deze voordelige fiscale regeling toch weer uitbreidt naar software. Wat moet je daarover weten?
De essentie
Auteursrechten die je persoonlijk ontvangt worden tot een jaarlijks bedrag van maximaal 77.220 euro tegen slechts 15% belast. Van dat bedrag mag je nog je werkelijke (bewezen) kosten in mindering brengen. Voor inkomsten uit de licentie of verkoop van auteursrechten voor (zuivere) software die je sinds 1 januari 2026 ontvangt, kan je dit gunstregime - mits het respecteren van bepaalde voorwaarden - terug genieten.
Wat houdt de gunstregeling voor auteursrechten precies in?
Tot een jaarlijks bedrag van maximaal 77.220 euro (voor inkomstenjaar 2026) worden auteursrechten als een roerend inkomen beschouwd. Daardoor worden ze tegen een vlak tarief van slechts 15% belast (waar het normale tarief voor roerende inkomsten zoals interesten en dividenden 30% bedraagt). Bovendien was tot inkomstenjaar 2025 een hoog forfaitair percentage aan kosten aftrekbaar (zie verder), waardoor de werkelijke belastingdruk nog lager lag.
Wat zijn (geen) auteursrechten voor de fiscus?
Het gaat om auteursrechten en naburige rechten die voortvloeien uit originele werken van letterkunde of kunst, of uit prestaties van uitvoerende kunstenaars. Een werk is auteursrechtelijk beschermd van zodra het origineel is, getuigt van een intellectuele inspanning, de persoonlijke stempel van de maker draagt en in een concrete vorm gegoten is. Denk daarbij niet alleen aan kunst en literatuur, maar ook aan boeken, tijdschriften, illustraties, grafieken, foto's,...
Naburige rechten gaan dan weer over uitvoerende kunstenaars (bijvoorbeeld een ingesproken stem, een toneelopvoering) en over film- en muziekproducenten, omroepen en persuitgevers.
Let op! Je moet die rechten ook effectief overdragen of in licentie geven aan iemand anders (een uitgever, een vennootschap …) met het oog op het gebruik ervan. Verspreid je je werk volledig zelf, dan is er geen overdracht en geldt de regeling niet.
Lange tijd werd ook software onder bepaalde voorwaarden als een origineel werk beschouwd en kon dus ook software onder de fiscale gunstregeling voor auteursrechten vallen. Sinds 1 januari 2023 werd de IT-sector echter van dit gunstregime uitgesloten (zie evenwel verder).
Wie kan van het gunstregime voor auteursrechten genieten?
Om van het fiscale gunstregime te kunnen genieten moet degene die de auteursrechten ontvangt een natuurlijke persoon zijn (of zijn erfgenamen). Daarnaast moet één van de volgende voorwaarden vervuld zijn:
- Ofwel beschik je over een kunstwerkattest. Dat is een officieel Belgisch document van de Kunstwerkcommissie dat bevestigt dat je als kunstenaar erkend wordt.
- Ofwel, als je dat attest niet hebt, draag je de rechten op je eigen werk aan iemand anders over voor mededeling aan het publiek, openbare uitvoering of reproductie.
Dat begrip 'publiek' is cruciaal. Het heeft betrekking op een onbepaald aantal potentiële kijkers en impliceert per definitie ook een vrij groot aantal personen. Er mag dus geen beperking zijn tot specifieke individuen die tot een private groep behoren. Stel je je creatie dus enkel ter beschikking in een één-op-één situatie, dan val je buiten de gunstregeling. Het klassieke voorbeeld: een architect die voor één bouwheer één specifieke woning ontwerpt. Dat het plan bijvoorbeeld later online verschijnt, verandert daar niets aan, want het was van bij de start niet bedoeld voor een breed publiek.
Die mededeling aan het publiek of die openbare op- of uitvoering kan verschillende vormen aannemen en via verschillende dragers gebeuren (bijvoorbeeld schriftelijk, grafisch, via radio, televisie, theater, informaticanetwerk, digitaal platform, enz.).
Hoe worden auteursrechten belast?
Verdien je auteursinkomsten los van je beroepsactiviteit, dan wordt in principe de volledige vergoeding tegen 15% (plus gemeentebelasting) belast.
Verkrijg je de auteursinkomsten beroepshalve, dan gelden er bepaalde grenzen voor de toepassing van het voordelige tarief. Concreet zijn er drie spelregels:
- De auteursrechten mogen maximaal 30% van je totale vergoeding uitmaken (loon én auteursrechten samen). Deze grens geldt enkel wanneer je in opdracht werkt. Schrijf je bijvoorbeeld eerst een boek en zoek je later pas een uitgever om het boek op de markt te brengen, dan schrijf je dat boek niet ‘in opdracht’ en komt de vergoeding die je van de uitgever ontvangt niet in aanmerking voor het gunstregime.
- Na toepassing van die 30%-grens mag het bedrag niet hoger zijn dan 77.220 euro per jaar (bedrag voor inkomstenjaar 2026).
- Je gemiddelde auteursinkomen van de vier vorige jaren mag dat maximumbedrag ook niet overschrijden (het eerste jaar telt niet mee als dat geen volledig jaar was). Doet het dat wél, dan worden je auteursrechten van dat jaar volledig als beroepsinkomen belast — niet enkel het stuk boven de grens.
Schematisch:
|
Stap 1 |
Bereken het gemiddelde van de totale auteursrechtenvergoedingen (vóór enige beperking) van de voorbije vier jaar (exclusief het aanvangsjaar). Dit gemiddelde mag maximaal 77.220 euro bedragen. |
|
Stap 2 |
Auteursrechten -------------------------- = max. 30% Totale vergoedingen |
|
Stap 3 |
Ontvangen auteursrechten na toepassing 30%-grens = max. 77.220 euro |
Wat is er nieuw vanaf 2026?
1. Opnieuw uitbreiding naar de IT-sector
Vroeger kwamen ook computerprogramma's en databanken voor het fiscale gunstregime van de auteursrechten in aanmerking, maar sinds 2023 was dat niet langer zo. Daar komt nu verandering in. De wet wordt aangepast zodat codes, scripts, programma's, softwaremodules en technische documentatie fiscaal opnieuw als creatieve werken kunnen tellen.
Tip. De wijziging geldt (retroactief) voor inkomsten betaald of toegekend vanaf 1 januari 2026. Vergoedingen die je in de eerste helft van 2026 ontvangen hebt voor de creatie van software, kan je – als ze aan alle voorwaarden voldoen – dus nog als auteursrechten laten belasten.
Let op! Alle gewone voorwaarden blijven gelden, ook voor software. Zo moeten de rechten overgedragen worden voor mededeling aan het publiek, openbare uitvoering of reproductie. De minister bevestigde dat die drie voorwaarden alternatief zijn (lees: het volstaat dat je aan één van de drie criteria voldoet). Via het reproductiecriterium ontstaat zo mogelijk ruimte voor bepaalde, misschien zelfs interne, softwaretoepassingen. Maar absolute zekerheid bestaat daarover niet! Dat zal van geval tot geval beoordeeld moeten worden. Bovendien is een zorgvuldige documentatie vereist om de creatieve aard van het werk te onderbouwen en moet het percentage van de vergoeding dat als auteursrechten toegekend wordt (maximaal 30% van de totale vergoeding) gerechtvaardigd en gedocumenteerd kunnen worden.
Tip. Om discussies met de fiscus te vermijden kan je aan je adviseur vragen om een ruling (dat is een voorafgaand akkoord met de fiscus) voor jouw specifieke situatie aan te vragen. Zo weet je vooraf zeker of je het gunstregime kan toepassen of niet.
2. Beperking forfaitaire kostenaftrek
Tot en met inkomstenjaar 2025 (aanslagjaar 2026) mocht van het bedrag aan auteursrechten dat je ontvangen had een forfaitaire beroepskost van 50% op de eerste inkomensschijf van 20.100 euro en 25% op de schijf van 20.100 euro tot 40.190 euro in mindering gebracht worden (cijfers voor aanslagjaar 2026).
Vanaf inkomstenjaar 2026 (aanslagjaar 2027) verdwijnt deze forfaitaire kostenaftrek (behalve voor kunstenaars met een kunstwerkattest). Voortaan kan je dus enkel nog je werkelijk gemaakte kosten in mindering brengen. Omdat die forfaits behoorlijk royaal waren, zal het nettobedrag dat je overhoudt wellicht merkbaar lager liggen dan vroeger.
Meer weten?
Heb je dit regime in het verleden al toegepast en wil je het weer (of voor de eerste keer) toepassen vanaf 2026, en wil je een gesprek over de mogelijkheden of optimalisaties, aarzel dan niet je SBB-Adviseur te contacteren.