Hoe werkt de personenbelasting voor zelfstandigen?

Nathalie Put
Startersadvies

Droom je van een eigen zaak, maar vrees je het totale kostenplaatje? Met de starterscalculator simuleer je de financiële haalbaarheid van je plannen, nog voordat je effectief van start gaat. Zo kom je goed voorbereid aan de start.

Start je berekening

 

Wat houdt de personenbelasting in?

De personenbelasting is een belasting die iedere belastingplichtige in België - lees: iedereen die hier woont of zijn vermogen beheert – op zijn belastbare jaarinkomen moet betalen. Je inkomsten van een jaar worden telkens aangeslagen in het jaar erop: in het aanslagjaar 2022 betaal je dus belastingen op je inkomsten van 2021.

Waarop betaal je personenbelasting?

Concreet betaal je personenbelasting op je netto-beroepsinkomen of netto-inkomen: dat is je jaaromzet (de som van je opbrengsten met aftrek van btw) min je beroepskosten (de uitgaven die je doet om je zaak te kunnen runnen). Ook provinciebelastingen, VAPZ-premie en sociale bijdragen horen bij die kosten.

Personenbelasting in een eenmanszaak

In een eenmanszaak geldt hetzelfde principe als bij loontrekkenden: je netto-inkomen wordt gespreid belast volgens vier belastingschijven. Hoe meer je verdient, hoe meer je dus procentueel bijdraagt.

De belastingtarieven voor het inkomstenjaar 2021 (aanslagjaar 2022) zien er als volgt uit:

Inkomensschijf Tarief Belasting
€ 0 - € 13.540 25% € 3.385,00
€ 13.540 - € 23.900 40% € 4.144,00
€ 23.900 - € 41.360 45% € 7.857,00
Vanaf € 41.360 50%  

Let wel: hier komt ook nog eens een gemeentebelasting, verschuldigd op je belastingbedrag, bovenop. Daarnaast heeft iedere belastingplichtige recht op een belastingvrije som: een basisbedrag (minstens 9.050 euro voor het aanslagjaar 2022) waarop je geen belastingen betaalt. Die som kan verschillen. Heb je bijvoorbeeld kinderen ten laste, dan betaal je minder belastingen.

 

Voorbeeld

In 2021 draaide je eenmanszaak 70.000 euro omzet. Na aftrek van bijvoorbeeld een totaal aan 20.000 euro beroepskosten en 10.250 euro sociale bijdragen (20,5% van je omzet min beroepskosten) hou je 39.750 euro belastbaar inkomen over. Hiervan is 9.050 euro niet belast. Na de betaling van je personenbelasting (12.399 euro), hou je uiteindelijk 27.351 euro winst over.

Goed om te weten: maak je minder beroepskosten, dan is je netto-inkomen logischerwijs hoger. Je betaalt dan procentueel meer belastingen, maar je zal op het einde van de rit iets meer winst hebben.

 

En wat met bijberoep?

Heb je een eenmanszaak in bijberoep, dan betaal je personenbelasting op het totaal van je inkomsten uit hoofd- en bijberoep. Aangezien de belasting progressief is opgebouwd, kom je zo al snel in de hoogste schaal (50%) terecht. Hoe meer beroepskosten je natuurlijk ingeeft, hoe lager je belastbaar bedrag wordt. Om dit correct in te geven, doe je het best beroep op een ervaren boekhouder of accountant.

De vennootschapsbelasting: fiscaal voordeliger

De vennootschapsbelasting is op zich fiscaal voordeliger: terwijl je in een eenmanszaak in de hoogste schijf de helft van je inkomen afdraagt, betaal je in een vennootschap steeds een vlak tarief. Sinds aanslagjaar 2021 (voor een boekjaar dat ten vroegste begint vanaf 1 januari 2020) is dit tarief standaard 25%. Voor de eerste winstschijf van 100.000 euro kunnen bepaalde kmo-vennootschappen zelfs genieten van een verlaagd tarief van 20%.

Let op, in een vennootschap komen de inkomsten in de eerste plaats toe aan de onderneming. De inkomsten worden belast in de vennootschapsbelasting, waarna ze pas via een aantal uitkeringsmogelijkheden (bijvoorbeeld bezoldiging, dividenden, interesten en huur) bij de natuurlijke persoon kunnen terechtkomen. Elke transfer van inkomsten naar de persoonlijke naam wordt bijkomend belast in de personenbelasting.

 

Droom je van een eigen zaak, maar vrees je het totale kostenplaatje? Met de starterscalculator simuleer je de financiële haalbaarheid van je plannen, nog voordat je effectief van start gaat. Zo kom je goed voorbereid aan de start.

Start je berekening